Incoterms 2020: EXW, FCA, DAP ve DDP Arasındaki Fark

Incoterms neyi düzenler, neyi düzenlemez

Incoterms, satıcı ile alıcı arasında masrafın ve riskin nerede el değiştirdiğini tanımlar.

Düzenlemediği şeyler: mülkiyetin ne zaman geçtiği, ödeme koşulları, uyuşmazlıkta hangi hukukun uygulanacağı. Bunlar sözleşmenin ayrı maddeleridir.

Masraf ve riskin aynı noktada el değiştirdiğini varsaymak yaygın bir hatadır; bazı terimlerde bu iki nokta farklıdır.

EXW — Ex Works (İşyerinde Teslim)

Satıcı eşyayı kendi tesisinde hazır eder; oradan itibaren her şey alıcının sorumluluğundadır.

Alıcı için en fazla yük getiren terimdir: yükleme, ihracat gümrüğü ve tüm taşıma ona aittir.

Pratik sorun: İhracat beyannamesini genellikle satıcının vergi kimliğiyle yapmak gerekir. EXW'de bu yükümlülük alıcıda olduğu için işlem tıkanır.

Bu yüzden tesis tesliminde EXW yerine FCA önerilir.

FCA — Free Carrier (Taşıyıcıya Teslim)

Satıcı, eşyayı alıcının belirlediği taşıyıcıya teslim eder ve ihracat gümrüğünü tamamlar.

Risk, eşya taşıyıcıya teslim edildiğinde alıcıya geçer.

Teslim yeri satıcının tesisiyse yükleme satıcıya, başka bir yerse alıcıya aittir. Bu ayrım sözleşmede net yazılmalıdır.

EXW'nin pratikteki sorunlarını çözdüğü için tesis teslimi düşünülen çoğu işlemde daha uygun terimdir.

DAP — Delivered At Place (Belirlenen Yerde Teslim)

Satıcı eşyayı belirlenen varış yerine kadar getirir; boşaltma ve ithalat gümrüğü alıcıya aittir.

İthalat vergileri alıcının sorumluluğundadır.

Risk, eşya varış yerinde boşaltmaya hazır hâlde alıcının tasarrufuna bırakıldığında geçer.

Alıcının ithalat işlemlerini yürütebildiği durumlarda dengeli bir terimdir.

DDP — Delivered Duty Paid (Gümrük Vergileri Ödenmiş Teslim)

Satıcı, ithalat vergileri dahil her şeyi üstlenir. Alıcı için en rahat, satıcı için en riskli terimdir.

Satıcının alıcı ülkedeki vergi yükümlülüklerini bilmesi gerekir. Örneğin bazı ülkelerde ithalat KDV'sini yabancı bir firmanın ödemesi ve geri alması pratik değildir.

Bilinmeden kabul edilirse maliyet sürprizi doğar; teklif verirken bu kalem hesaplanmalıdır.

Seçerken sorulacak üç soru

Gümrük işlemlerini kim yapacak? İhracat ve ithalat ayrı ayrı düşünülmeli.

Vergiyi kim ödeyecek? Özellikle ithalat KDV'si için net olun.

Hasar riski nerede el değiştirecek? Sigortayı kimin yaptıracağı buna bağlıdır.

Bu üç soru netleşmeden seçilen terim, sevkiyat sırasında tartışmaya dönüşür.